Skip Ribbon Commands
Skip to main content

gov.mt

It-twelid u l-ħajja tiegħek mat-tarbija l-ġdida

No

It-twelid u l-ħajja tiegħek mat-tarbija l-ġdida

​IL-ĦLAS

Il-probabilità hi li inti tinduna meta jkun qed jibda l-ħlas! Hemm diversi sintomi li tista’ toqgħod attenta għalihom, u dawn jinkludu kontrazzjonijiet (li jkun qisu wgigħ menstruwali qawwi ħafna li jżid mal-ħin), uġigħ fid-dahar jew jinfaqa’ l-ilma. X’aktarx li inti u s-sieħeb tiegħek flimkien mal-majjistra lestejtu pjan għal meta jasal dan il-mument, pjan li jinkludi l-oġġetti li trid tieħu miegħek l-isptar, kif ukoll il-metodu li tkun għażilt biex ittaffi l-ugigħ. Jekk issegwi dan il-pjan tkun qed tgħin biex il-ħlas jipproċedi kif maħsub minn qabel – inkluż l-għażla bejn ħlas naturali u ċesarja (madankollu ftakar li dakinhar il-pjan jista’ jinbidel skont iċ-ċirkustanzi).

Immedjatament wara t-twelid u fil-jiem ta’ wara għandek tkun taf li se ssib jistenniek perijodu ferm emozzjonali għalik u s-sieħeb tiegħek, li fih se titgħallem ħafna, iżda li huwa wkoll impenjattiv ħafna. Dan huwa żmien sabiħ u eċċitanti hekk kif bil-mod il-mod tibda ssir taf it-tarbija tiegħek, iżda ftakar ukoll li għandek tagħti ċans lilek innifsek biex tirkupra.


REĠISTRAZZJONI TAT-TARBIJA F’MALTA


F’kull twelid ta’ tarbija, hu dmir tal-missier u tal-omm, u fin-nuqqas tat-tnejn, tat-tabib, kirurgu, qabla, jew persuna oħra li tkun tat l-għajnuna tagħha fil-ħlas, jew li f’darha jkun sar il-ħlas, li
tagħti, fi żmien ħmistax-il jum mit-twelid, avviż tiegħu lill-uffiċjal li għandu d-dmir jagħrfu lir-Reġistru Pubbliku. Il-persuna li tirreġistra t-twelid tat-tarbija, għandu/a j/tippreżenta l-Karta tal-Identita’ tiegħu/tagħha, u kwalunkwe dokumentazzjoni pprovduta lilu/lilha mill-isptar.

Fejn it-twelid seħħ f'Malta hu/hi għandhom jirreġistraw għand:

Identity Malta Agency Office,
Mater Dei Hospital,
San Gwann, Malta

jew

Reġistru Pubbliku,
Evans Building,
Triq il-Merkanti,
Valletta VTL2000,
Malta
Tel: (356) 2590 4200

Fejn it-twelid seħħ f'Għawdex hu/hi għandhom jirreġistraw għand:

Reġistru Pubbliku,
Mill-Toroq Sur,
Rabat VCT 2909,
Għawdex
Tel: (356) 2215 6381/2/3/5

In-notifikazzjoni tat-twelid hu proċess sempliċi fejn wieħed jista' jimla l-formola fi ftit minuti. L-applikant ikun assistit minn Uffiċjal tar-Reġistru Pubbliku matul il-proċess. Meta l-formola tkun lesta, wieħed ikun jista' japplika ċ-ċertifikat onlajn, fi żmien għaxart ijiem minn fuq www.certifikati.gov.mt. Dan iċ-ċertifikat jintbagħat bil-posta. Ir-Reġistru Pubbliku ilesti l-ordni fi żmien sitt ijiem mid-data tal-applikazzoni. Wieħed jista wkoll jiġbor iċ-ċertifikat tat-twelid personalment minn Public Registry, Civil Status Section, Evans Building, Valletta or the Public Registry, Civil Status Section, Victoria, Gozo. ​


RIKONOXXIMENT TA’ TARBIJA F'MALTA

Sabiex ir-rikonoxximent ikun reġistrat fuq l-Att tat-twelid, wieħed irid isegwi proċess legali billi j/tfittex servizz ta’ avukat/a. La darba l-proċess ta’ rikonoxximent ikun ffinalizzat, id-dokumenti oriġinali tal-qorti għandhom ikunu ppreżentati lir-Reġistru Pubbliku, fejn annotazzjoni tiġi effettwata fuq iċ-ċertifikat tat-twelid, kontra l-ebda ħlas jew mili ta' kwalunkwe formola.

 
TOTTJENI SETGĦA TAL-ĠENITURI

 X’inhi s-setgħa tal-ġenituri?

Tifel li ma għalaqx tmintax-il sena huwa suġġett għas-setgħa tal-ġenituri tiegħu anke jekk it-tifel ikun twieled barra miż-żwieġ.  Is-setgħa ta’ ġenitur tkun eżerċitata bi ftehim bejn iż-żewg ġenituri u wara l-mewt ta’ wieħed mill-ġenituri, din tkun eżerċitata mill-ġenitur li jibqa’ ħaj.
 
F’każ ta’ nuqqas ta’ qbil bejn il-ġenturi dwar deċiżjonijiet li jirrigwardaw it-tifel, x’jista’ jsir?
F’kaz ta’ nuqqas ta’ qbil bejn il-ġenituri dwar ħwejjeġ ta’ importanza partikolari, kull wieħed mill-ġenituri jista’ jippreżenta rikors quddiem il-Qorti Ċivili (Sezzjoni tal-Familja) fejn juri dawk id-direzzjonijiet li fil-fehma tiegħu jidhirlu xierqa fic-ċirkostanzi.
 
Kif inhi kondotta l-proċedura quddiem il-Qorti?
Il-qorti tisma’ lill-ġenituri u lit-tifel (jekk it-tifel ikun laħaq għalaq l-eta’ ta’ erbatax-il sena) u għandha tagħmel suġġerimenti lill-ġenituri.  Jekk ikompli n-nuqqas ta’ qbil bejn il-ġenituri, il-qorti għandha tawtoriżża lill-ġenitur, li fil-fehma tagħha jkun l-iktar xieraq li jħares l-interess tat-tifel fil-każ partikolari, sabiex jieħu d-deċizjoni fuq il-kwistjoni.


IL-LEAVE TAL-MATERNITÀ U L-PATERNITÀ F’MALTA

Ilum il-ġurnata l-biċċa l-kbira tal-ġenituri jaħdmu, għalhekk ikollok bżonn il-leave qabel u wara t-twelid tat-tarbija. Bil-liġi, kull impjegata hija intitolata għal ammont stabbilit ta’ leave tal-maternità, mingħajr ma titlef il-paga jew xi benefiċċju ieħor. L-impjegatur għandu sett ta’ standards xi jsegwi meta impjegata tiegħu tkun tqila.

Għal gwida ġenerali dwar il-leave tal-maternità u tal-paternità u l-benefiċċji relatati f’Malta, ikklikkja hawn​. Tista’ wkoll tikseb iktar informazzjoni dwar il-Benef​iċċju t​al-Maternità u l-Adozzjoni  u l-Benefiċċju għall-Leave tal-Maternita' u Adozzjoni f’Malta. Jekk tixtieq informazzjoni iktar dettaljata dwar il-benefiċċji fis-Settur Pubbliku, tista’ tikkonsulta l-manwal: Family-Friendly Measures Handbook.



IL-BENEFIĊĊJI STATALI GĦALL-ĠENITURI F’MALTA

Minbarra l-leave tal-paternità, il-ġenituri f’Malta huma eleġibbli għal diversi benefiċċji finanzjarji li jgħinuhom jieħdu ħsieb uliedhom. Dawn jinkludu Allowa​nce ​tat-Tfal għall-persuni bi dħul ta’ inqas minn €24,620, Allowance ​ta​t-Tfal għall-persuni bi dħul ta’ iktar minn €24,620,   Allo​wance g​ħat-Tfal b’Diżabilità​Benefiċċju għall-Għo​ti tal-Ħalib u Għajnuna Soċjali għal Ġenituri​ Waħedhom​. 

Meta jitwieled wild, il-benefiċjarju awtomatikament jingħata Allowance tat-Tfal ibbażat fuq ir-rata minima. Madankollu, benefiċjarju jista’ japplika għal rata ogħla ta’ ħlas jekk id-dħul annwali ddikjarat huwa ta’ inqas minn € 24,924.

Għal iktar informazzjoni dwar dan ikklikkja hawn